قواعد و نکته هایی در فهم اسماء و صفات الله تعالی
     face
  •   
  •  
الله جبران کننده است

Icreasefontsize decreasefontsize

قواعد و نکته هایی در فهم اسماء و صفات الله تعالی

{چيزي‌ مانند ‌او‌ نيست‌. و ‌او‌ شنواي‌ بيناست} (سوره شوری ایه 11‌)

1- تمامی نام های خداوند ارجمند و باعظمت نیکو هستند. خداوند بلند مرتبه می فرماید : {و خداوند نام های نیکو دارد} (سوره اعراف آیه 180) ، خداوند به ذات بلند مرتبه اش خود را برای ما معرفی کرده تا او را بپرستیم و مجد او را بیان کرده و او را دوست بداریم. از او بترسیم و به او امید داشته باشیم.

2- ثبوت نام ها و صفات خداوند فقط از دو منبع صورت می گیرند که عبارتند از کتاب و سنت و منبع سومی برای آن ها نبوده و به هیچ چیز دیگر اسماء و صفات او ثابت نمی شوند. پس ما برای خداوند ثابت می کنیم آنچه را رسول خدا صلی الله علیه و سلم برای او ثابت کرده و نفی می کنیم آنچه را که خداوند و رسول او صلی الله علیه و سلم نفی کرده است. بنابراین وقتی صفت کمال را برای او ثابت می کنیم ضد آن را از او نفی کرده و آن چه را در باره آن اثبات یا نفیی وارد نشده است توقف می کنیم، زیرا چیزی در اثبات و نفی آن به ما نرسیده است. اما معنی آن قابل تفصیل می باشد، اگر مفهوم آن حق و صفتی شایسته پروردگار بود پذیرفته شده و اگر مفهموم مورد نظرآن شایسته خداوند نبود، مردود است.

3- سخن در باره صفات الله تعالی همانند سخن در باره ذات اوست و چنان که ما کیفیت ذات پاک او را نمی دانیم، کیفیت صفات نیکوی او را هم درک نمی کنیم، اما به آنها ایمان داریم. ایمانی قطعی و بدون تحریف و رها کردن هیچ یک از آنها و بدون قایل شدن به چگونگی کیفیت و تشبیه نمودن آنها.

4- اسماء و صفات الله تعالی دارای معانی حقیقی و نه مجازی و معما گونه هستند. آنها بر ذات الله تعالی و صفات کمال که به خداوند قائم هستند دلالت می کنند، مانند قادر، علیم، حکیم، سمیع و بصیر. این نام ها بر ذات الله تعالی و همچنین بر آنچه که بر آن استوار است از قدرت، علم، حکمت، سمع و بصر دلالت می کنند.

5- تنزیه و پاک کردن خداوند بلند مرتبه از نقایص، تنزیهی بدون وانهادن هر صفت است. نفی عیوب و نقایص از خداوند به شکل کلی و همچنین اثبات کمال به شکل مفصل و جزئی در هر صفت صورت می پذیرد. پروردگار ارجمند و با عظمت می فرماید : {چيزي‌ مانند ‌او‌ نيست‌. و ‌او‌ شنواي‌ بيناست} (سوره شوری آیه 11)

6- برای ایمان به نام های خداوند: همانگونه که مقتضای ایمان به اسم و صفتی که اسم آن را دربر می گیرد لازمه آن ایمان به اثری است که به آن اسم مرتبط است. اسم رحیم دربرگیرنده این مفهوم است که پروردگار ارجمند و با عظمت دارای صفت رحمت است و او با رحمتش بر بندگان رحم می کند.

در این جا نکات مهمی است که در فهم اسماء و صفات الله تعالی کمک می کنند. عبارتند از:

1- اسماء خداوند در تعداد محدودی منحصر نیستند و در حدیث آمده است که : "از تو می پرسم با هر اسمی که خودت را به آن نام برده یا به یکی از بندگانت آموخته ای و یا در کتابت آن را نازل کرده و یا آن را در علم غیب پیش خودت نگه داشته ای" (روایت از احمد است)

2- برخی از اسماء و نام ها تنها خاص خداوند بوده و هیچ کس در آنها شریک نیست و جایز نیست تا بر کس دیگری اطلاق شوند. مانند، الله و رحمن. وبرخی دیگر هستند که می توان به غیر خدا هم اطلاق کرد اگر چه اطلاق آنها بر خداوند با کامل ترین شکل و صفت هستند.

3- صفات از اسماء گرفته می شوند، هر اسمی صفتی در بر دارد. اما اسمها از صفات گرفته نمی شوند. مثلا می گوییم پروردگار "غضب" می گیرد اما نمی گوییم که پروردگار غضوب است؛ پروردگار پاک و منزه است.

   
مشترک شو